توس تاریخی چه زمانی جهانی میشود؟
نهاوندی
شهر تاریخی توس و کهن دژ آن که از قرن ها پیش به جا مانده است به اذعان بسیاری از متخصصان حوزه میراث فرهنگی یکی از مهم ترین تجلی های فرهنگ و تمدن در ایران است. ثبت جهانی توس در یونسکو حدود 15 سال است که مطرح شده است و سال هاست بناست پرونده آن به سازمان یونسکو ارائه شود. پنج شنبه گذشته، سید رضا صالحی، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی با اشاره به سفر هیئت ایرانی به کره جنوبی و ثبت جهانی قلعه الموت در یونسکو گفت: «الان سه پرونده دیگر شامل مجموعه توس در خراسان رضوی، مجموعه مساجد تاریخی ایران و بندر سیراف بوشهر را در نوبت داریم تا برای سال بعد آن ها را آمادهسازی کنیم.» این در حالی است که چندی پیش، سید جواد موسوی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان در نشست خبری هفته میراث فرهنگی اعلام کرد: «پرونده ثبت جهانی توس به صورت کامل انجام شده و شهریور ماه در نوبت بررسی قرار دارد.» به گزارش خراسان رضوی، شهریور سال 1394 سلطانی فر، معاون وقت رئیس جمهور و رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در دومین جلسه شورای ملی احیای توس که با حضور استاندار وقت خراسان رضوی برگزار شده بود با اشاره به اهمیت مجموعه فرهنگی – تاریخی توس و ضرورت ثبت جهانی این مجموعه بزرگ فرهنگی و تاریخی گفت: «پرونده ثبت جهانی این اثر ارزشمند فرهنگی و تاریخی ظرف مدت سه سال آینده تکمیل و نهایی خواهد شد و به یونسکو ارسال می شود.» اما اکنون نه سه سال، بلکه بیش از 10 سال گذشته است؛ اما هنوز خبری از ثبت توس در یونسکو نیست.
ثبت جهانی توس شاید در سال 1407
با توجه به این که هر کشور در سال، تنها یک سهمیه برای ارائه مکان تاریخی خود به یونسکو برای ثبت جهانی دارد و به گفته وزیر سه پرونده دیگر در این زمینه در جریان است، می توان گفت که وضعیت توس تاریخی خراسان برای ثبت در یونسکو حتی در سال آینده هم هنوز مشخص نیست و در بهترین حالت باید تا سال آینده صبر کرد تا مشخص شود از ایران کدام اثر تاریخی به یونسکو معرفی خواهد شد. در همین راستا، روز گذشته، حمید حلاجمقدم، سرپرست معاونت میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان در گفت و گو با یکی از رسانه ها با اشاره به این که ثبت جهانی دو مرحله شده و معمولا مراحل آن دو سال طول میکشد، اظهار کرد: در حال حاضر که خبر ثبت جهانی الموت منتشر شد، پرونده آن در سال۱۴۰۳ به یونسکو رفت و خوشبختانه امسال شاهد ثبت جهانی این پرونده بودیم و با توجه به این که امسال پرونده ثبت جهانی توس به سازمان مربوطه ارسال شده است در مرحله اول، آن ها این پرونده را بررسی و اصلاحات لازم را به ما اعلام میکنند، در این مرحله و در صورت تأیید کارشناسان، احتمالا در سال۱۴۰۷ ثبت جهانی توس را اعلام کنند.